سبد خرید
×
حذف از سبد خرید
محصول محصول از سبد خرید حذف شود؟
بله خیر
اخطار!
عدم اتصال به اینترنت
بستن
سبد خرید خالی است
  محصول و خدمات تعداد جمع
فهرست
×
0
جستجو
سبدخرید
کاربر
فهرست

اهمیت رنگ در صنعت چاپ و انواع رنگ های چاپی

21 اردیبهشت 1400

رنگ، یکی از مهم ترین مقوله ها در چاپ به شمار می رود. در واقع این رنگ است که در اولین برخورد توجه مخاطب را به خود جلب کرده و ذهنیت کلی او در مورد شما را شکل می دهد. در مقاله های پیشین نیز در مورد اهمیت این عنصر در طراحی صحبت کردیم. اما طراحی - به معنای دانستن اصول زیبایی شناسی - تنها بخشی از فرآیند پیچیده ی چاپ محسوب می شود، بخش دیگر این کار رعایت اصول مربوط به دستگاه ها و فرایند های چاپ و انتخاب درست رنگ ها است که می بایست حین طراحی به آن توجه ویژه ای شود.

در کنار طراحی غیر اصولی، عواملی همچون چاپ غیر استاندارد با دستگاه ها و مرکب های نامرغوب و نامناسب و به کار گرفتن اپراتورهای چاپ ناوارد، دلایل عمده ی خراب شدن رنگ های چاپی به شمار می روند. در این مقاله به بیان نکاتی پیرامون مبحث رنگ در چاپ خواهیم پرداخت.

 

 

مدهای رنگی CMYK وRGB  و تفاوت آن ها

 

در مقاله پیشین با عنوان "رنگ ها در صنعت چاپ - تفاوت مد رنگی CMYK وRGB " مبحث سیستم های رنگی را آغاز کردیم. گفتیم مد رنگی CMYK که از کنار هم قرار گرفتن حرف اول چهار رنگ فیروزه ای (Cyan)، ارغوانی (Magenta)، زرد (Yellow) و مشکی (Key - رنگ کلیدی) ساخته شده است، برای فایل های چاپی و مد رنگی RGB با نورهای قرمز، سبز و آبی برای طرح های دیجیتالی مناسب هستند.

در مورد درجه بندی رنگ ها در این سیستم ها نیز مطالبی را ذکر کردیم و گفتیم در مد رنگی CMYK اعداد 0 تا 100 به هر یک از رنگ ها اختصاص می یابد. این اعداد نشان دهنده غلظت هر یک از رنگ ها است. بنابراین اعداد کوچکتر غلظت رنگ پایین تر را نشان می دهند که منجر به روشن تر شدن رنگ ها می شود.

از سوی دیگر رنگ ها در مد رنگی RGB بین صفر تا 255 درجه بندی می شوند. از آن جا که مد رنگی RGB مبتنی بر نور است، عدد صفر در آن نشان دهنده عدم حضور نور بوده و رنگ مشکی را نشان می دهد. هر چه درجه نور بالاتر برود، میزان تاریکی کاهش یافته و رنگ نهایی روشن تر می شود. همچنین در مورد دلیل اختلاف چاپ و مانیتور و نحوه کالیبراسیون رنگی مانیتور نیز صحبت کردیم. در این مقاله به ذکر مطالب بیشتری در خصوص رنگ ها خواهیم پرداخت. با ما همراه باشید.

 

 

سیستم رنگی  CMYK و دستگاه های چاپ افست

 

پیش تر گفتیم سیستم رنگی CMYK برای فایل های چاپی مناسب است و دستگاه های چاپ و پرینترها بر اساس این سیستم رنگی کار می کنند. اصطلاحاً به این سیستم، چاپ چهار رنگ نیز گفته می شود. در واقع دستگاه های چاپ می توانند از یک تا نه مخزن برای چاپ رنگ های مختلف داشته باشند. پرکاربردترین دستگاه ها، دارای حداقل چهار مخزن رنگ مخصوص رنگ های فیروزه ای، ارغوانی، زرد و مشکی هستند.

در این سیستم، رنگ ها شفاف بوده و لایه لایه روی یکدیگر قرار می گیرند و رنگ نهایی را می سازند. این سیستم رنگ قادر به ساخت رنگ سفید و مشکی نیست بنابراین رنگ سفید از عدم حضور رنگ ها ایجاد شده و رنگ مشکی به صورت خالص و به عنوان رنگ کلیدی در این سیستم در نظر گرفته می شود.

 

 

رنگ پنجم و رنگ های خاص

 

چاپ افست یک روش چاپ به صرفه برای کارهای پر تیراژ است که در کنار هزینه های پایین و کیفیت مناسب، امکانات ویژه ای را در اختیار شما قرار می دهد. یکی از آن ها، امکان چاپ رنگ های خاصی است که با ترکیب چهار رنگ اصلی به دست نمی آیند. رنگ هایی مانند فسفری، طلایی و نقره ای چند نمونه از این رنگ ها به شمار می روند. بسیاری از دستگاه های چاپ افست قادر به چاپ رنگ های خاص در مراحل پس از چاپ هستند.

از آن جا که چاپ افست اغلب به صورت چهار رنگ انجام می شود، به این رنگ های اضافه اصطلاحاً رنگ پنجم گفته می شود. یعنی این رنگ به خصوص پس از چهار رنگ اصلی چاپ می شود. در مورد تفاوت چاپ افست و دیجیتال نیز در مقاله "چاپ دیجیتال چیست؟" صحبت کردیم.

در بخش های قبلی گفتیم دستگاه های چاپ افست که بر پایه سیستم رنگی CMYK ساخته می شوند به طور معمول توانایی چاپ چهار رنگ را دارند. این بدان معناست که این دستگاه ها چهار محفظه جداگانه برای نگه داری رنگ در اختیار دارند. تعداد مخازن برخی از این دستگاه ها حتی به نه عدد نیز می رسد.

اما کاربرد این مخازن اضافه چیست؟ این مخازن اضافه جهت چاپ رنگ های خاص مانند رنگ های پنتون، طلایی، نقره ای، رنگ های نئون و سایر رنگ هایی که از ترکیب چهار رنگ اصلی به دست نمی آیند، مورد استفاده قرار می گیرند. در سیستم رنگی افست به ازای هر یک از مخازن رنگ، یک زینک تهیه می شود و مرکب از طریق زینک به سطح کاغذ انتقال می باید.

 

رنگ ها در چاپ افست

 

رنگ اسپات چیست؟

 

مدل رنگی نقطه ای یا اسپات، برای ساخت رنگ های خاص و دقیق مورد استفاده قرار می گیرد. در این مدل، رنگ ها پیش از قرار گرفتن روی کاغذ، با هم ترکیب می شوند. ناگفته پیداست خلوص و دقت این مدل رنگی بالاتر از  چاپ با مد رنگی CMYK است. در حقیقت در چاپ CMYK، چهار رنگ اصلی پس از قرار گرفتن روی کاغذ با یکدیگر ترکیب می شوند و انحراف جزئی یکی از رنگ ها از مقدار اصلی، می تواند تأثیر نامطلوبی بر رنگ محصول نهایی داشته باشد، اما با وجود رنگ های ساختگی یا spot، رنگ ها پیش از چاپ با یکدیگر ترکیب می شوند. بنابراین می توان اطمینان داشت که رنگ نهایی محصول دقیقاً همان رنگی است که شما انتخاب کرده اید.

در حقیقت رنگ های اسپات در مواقعی مورد استفاده قرار می گیرند که رنگ مورد نظر شما بسیار حساس و دقیق باشد و یا امکان ساخت آن با چهار رنگ اصلی وجود نداشته باشد. یکی از کاربردهای رنگ اسپات، چاپ اوراق اداری با رنگ سازمانی ویژه است. رنگ اسپات می تواند در کارخانه های رنگ سازی تولید و به بازار عرضه شود و یا پیش از چاپ در چاپخانه تهیه شود. البته کیفیت این دو نوع ساخت به مواردی همچون دقت سازنده، کیفیت رنگ های اولیه، برند شرکت سازنده و ... بستگی دارد. خلوص رنگ های اسپات بالاتر از رنگ های CMYK بوده و دقت زیادی در ساخت آن ها صورت می گیرد.

 

 

رنگ پنتون چیست؟

 

رنگ های پنتون گونه ای از رنگ های ساختگی هستند. این رنگ ها، رنگ های استاندارد از پیش ساخته شده ای هستند که ترکیبات آن ها مشخص بوده و کیفیت بالایی دارند و به نام شرکت سازنده شان شناخته می شوند. هر سال شرکت پنتون دفترچه ای شامل تمام رنگ های چاپی قابل ساخت را به بازار عرضه می کند که به آن به اختصار دفترچه PMS می گویند. داشتن راهنمای رنگ PMS برای طراحان و چاپخانه های بسیار کاربردی و راهگشا است.

طراحان بسیاری جهت اطمینان از کیفیت چاپ و رنگ ها، از این دفترچه استفاده می کنند. به عبارتی در صورتی که رنگ ها برای شما از اهمیت بسیار بالایی برخوردارند، می توانید رنگ مورد نظر خود را از دفترچه رنگ انتخاب کرده و کد آن را در نرم افزار طراحی وارد کنید. اگر رنگی که در مانیتور می بینید با رنگ دفترچه متفاوت است جای نگرانی نیست و احتمالاً دلیل آن کالیبره نبودن مانیتور شما است. شما می توانید اطمینان داشته باشید که رنگ چاپی مطابق با دفترچه رنگ خواهد بود.

لازم به ذکر است، استفاده از رنگ های پنتون، تنها در چاپ افست امکان پذیر است و مخزن های رنگ دستگاه های چاپ دیجیتال به دلیل محدودیت، توانایی کار با رنگ های پنتون را ندارند. استفاده از رنگ های پنتون به دلیل هزینه نسبتاً بالایی که دارند، برای کارهای معمولی مقرون به صرفه نیست. بنابراین از این رنگ ها بیشتر برای چاپ های لوکس و گران قیمت و خاص استفاده می شود.

 

دفترچه رنگ پنتون

 

ظرفیت مجاز رنگ

 

پرینترها و کاغذهای چاپ، ظرفیت محدودی برای ریختن و جذب رنگ دارند. این محدودیت در وهله اول به دلیل صرفه جویی در رنگ بوده و در درجه بعد به خاطر توانایی محدود کاغذهای مختلف در جذب رنگ است.

میزان رنگ مجاز برای قرار گرفتن روی کاغذهای مختلف 260 تا 320 درصد است. توانایی جذب رنگ کاغذهای مختلف، متفاوت است بنابراین، ظرفیت رنگ آن ها نیز متفاوت خواهد بود. این درصد برابر با مجموع درصدهای چهار رنگ اصلی است. به عنوان مثال حجم رنگ مشکی پیش فرض فتوشاپ، که دارای درصد رنگی C=86، M=85، Y=79 و K=100 است، در مجموع 350 است. این مقدار بیشتر از حداکثر میزان مجاز رنگ است بنابراین استفاده از آن توصیه نمی شود.

 

در مقاله های بعدی نکاتی را در خصوص چاپ چهار رنگ ذکر خواهیم کرد و سپس به بررسی رنگ های ویژه و درصد رنگی های پر استفاده در چاپ خواهیم پرداخت.